( تصویر : ابوذر کاظمی - عکاسی خاطره )

 

گذری بر هفتکل/ تاریخچه / رخداد ها

هفتکل شهری در استان خوزستان است که  در ۱۳ اردیبهشت ۱۳۰۶ خورشیدی با به نفت رسیدن چاه شمارهٔ یک در دشت طوف سفید، دومین شهر نفتی ایران لقب گرفت و نامش راهفتکلگذاشتند برخی به اشتباه نام این شهر راهفتگلمی‌خوانند که درست نیست. براساس اطلاعات اعلام شده در سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال 1395 جمعیت این شهرستان 22 هزار نفر اعلام شده است که از این تعداد اکثراً باسواد بوده‌اند. ساکنان این شهراغلببختیاریوقشقاییبوده و سادات موسوی از بزرگترین اقوام در این شهرستان می باشند . اما همشریان عرب زبان نیز دراین شهر ساکن هستند که اکثر قریب باتفاق آنان در بخش رغیوه سکونت دارند .این شهر از امن‌ترین وآرام‌ترین شهرهای ایران با مردمی بسیار خونگرم و مهمان نواز می‌باشد و زندگی مسالمت آمیز اقوام دراین شهر ستودنی است .

وجه تسمیه

دشت طوف سفید صدها سال محلقشلاقبختیاری‌هابود و در زمان حکومتصمصام‌السلطنهبختیاری، طایفهٔ لرکی [قورت] از ایل اینانلو از اتحادیهٔ ایلات خمسهٔ فارس در دشت طوف سفید ساکن شده و به کاردامپروریپرداختند اما همواره از دست اشرار آسایش نداشتند؛ در یکی از این دستبردها، اشرار تعدادی از احشام گله داران را به سرقت برده و باعث ترس زنان و کودکان شدند. سواران اینانلوبه تعقیب سارقین پرداخته و هفت نفر از آنها را کشته و برای ایجاد ترس دیگر اشرار، بر بلندای تپه‌ای، هفت سنگ نشانده (کل) به بلندای قد انسان برافراشتند و از آن به بعد آن تپه و نواحی اطراف آنراهفتاکلنام نهادند و به مرور زمان نام هفتاکل و هفت کل به جای طوف سفید به کار برده شد.

موقعیت جغرافیا

هفتکل از لحاظ جغرافیایی تقریباً در مرکزاستان خوزستانقرار دارد. این شهر تااهوازمرکز استان خوزستان ۹۰ کیلومتر، تارامهرمز۳۵ کیلومتر تاباغملک۳۹ کیلومتر تامسجد سلیمان۸۰ کیلومتر، تاایذه۸۵ کیلومتر و تاشوشترنیز ۱۰۰ کیلومتر فاصله دارد.محور اهواز، هفتکل، باغملک، ایذه به شهر کرد، اصلی‌ترین محور ارتباطی استان خوزستان به استان‌های چهارمحال و بختیاری و اصفهان محسوب می‌شود. با ابتکار و همراهی مقتدایی استاندار خوزستان از فروردین 395 مسیر رفت این محور از اهواز به سمت چهار محال و بختیاری و اصفهان از درون شهر می گذرد و مردم به دلیل از بن بست خارج شدن هفتکل به واسطه این ابتکار استاندار خوزستان به آن لقب " جاده امید" داده اند .

بافت شهر

کنسرسیوم نفتیدارسیدر حدود سال ۱۳۰۶ خورشیدی در این شهر ساختمان‌های بسیاری را برای کارشناسان انگلیسی و کارگران بومی خود بنا نهاد. در بافت این منازل مسکونی ساختمان‌های آموزشی،سینما،باشگاه،استخر،درمانگاهوبیمارستانوآتش‌نشانیپیش‌بینی شد.هفتکل در آن دوران عروس شهرهایخوزستانخوانده می‌شد.اماشهرداریهفتکل تا سال ۱۳۴۶ تشکیل نشد.بخشداریهفتکل در سال ۱۳۱۰ تشکیل شد.طبق آمار سال ۱۳۵۵، جمعیت هفتکل در حدود ۱۲۰۰۰ نفر بوده‌است. این شهر دارای ۵۵۰ دستگاه خانهٔ کارگری، ۱۲۰ دستگاه کارمندی، سهباشگاه، سهاستخرشنای مدرن، دودبیرستان، و سیزدهدبستانبوده و تعداددانش آموزان مشغول به تحصیل آن ۳۷۰۰ نفر بوده‌است و ادارات دولتی آن شامل:بخشداری،اداره پست،دارایی،آمار،آموزش و پرورشوکلانتریبوده‌است و تعداد کارکنان دولت در آن سال، ۱۵۶ نفر بوده‌است. همچنین، شهر دارای یکفرودگاهنیز بوده‌است.هم اکنون این شهر دارای 43دبستان، 8مدرسه راهنمایی ، 2هنرستان کاردانش و 5دبیرستانمی‌باشد که تعداد 5000 نفردانش آموزدر آن مشغولتحصیلاند. دانشگاه پیام نور هفتکل نیز با پیگیری های شورای شهر دوم راه اندازی گردید و اصغر مکوندی اولین سرپرست دانشگاه پیام نور هفتکل بود .

طبیعت و آب و هوا

پوشش گیاهی منطقه معمولاًاستپهایکم پشت و دارای بوته‌هایکَنگر،کتیرا،پونه،سیر کوهی،خارشترو درختانانار،برهان،کنارونخلهایپراکنده‌است.                               جانوران و پرندگانی همچون؛پلنگ،مار،خرس،روباه،شغال،سوسمار،قوچ،گرگ،کفتار،گراز،بز کوهی،کبک،تیهو،لک لکوشاهیندر منطقه یافت می‌شوند؛ ولی در گذشته جانورانی چونیوزپلنگ، وآهونیز یافت می‌شد.

آب و هوا

آب و هوایهفتکلگرم و نیمه مرطوب است که بیشینه دمای هوا در تابستان به ۴۸ درجه بالای صفر و کمینه دمای هوا در زمستان به ۲ درجه زیر صفر می‌رسد. میزان متوسط بارندگی سالانه حدود ۳۸۰ میلی‌متر است.

رودها و منابع آبی

  • رودتنباکوکادر ۵ کیلومتری خاور هفتکل
  • رودشور باریکدر ۵ کیلومتری شمال شهر هفتکل
  • رودآب شکردر ۶ کیلومتری جنوب خاوری مرکز هفتکل
  • آبشار زیبایملارانیدر نزدیکی روستای باستانی بن آسیاب و ته مانده‌های آسیاب‌های آبی قدیم و چشمه آب شیرین
  • تالاببرم شوردر ۲۰ کیلومتری جاده هفتکل بهباغملک

اقتصاد

این شهر هم اکنون دومین شهر نفتی خاورمیانه محسوب می‌شودو از 24 چاه نفت این منطقه سالیانه بالغ بر ده میلیون تن نفت استخراج می‌شود بنا به گزارش نشریهٔ هفتگی هفت روز در هفتکل و نفت سفید، هفتکل و نفت سفید روزانه یکصد و شصت و هشت هزار بشکه نفت خام تولید و صادر می‌کردند هفتکل به جز نفت و گاز، معادن سنگ،گچ و آهک نیز دارد ورود صنعت نفت به شهر هفتکل باعث ایجاد مدرسه، فرودگاه، جاده، سیستم آب و فاضلاب، بهداشت و درمان، بیمارستان، خدمات رفاهی و اجتماعی در منطقه شد. هنگام ورود صنعت نفت به این شهر جامعه آن عشایری بود و نفت برای این که به بقای خود ادامه دهد بافت این جوامع را از عشایری به شهری تغییر داد و نیروهای تحصیل کرده از داخل و خارج کشور را جذب کرد

شرکت سیمان خوزستان در کیلومتر جاده ۲۲ هفتکل و در حریم جغرافیایی این شهرستان قرار دارد که روزانه ۸٫۸۰۰ تن سیمان تولید می‌کند.

نفت و گاز

نخستین چاه نفت هفتکل در سال ۱۳۰۶ حفر شد و میدان نفتی هفتکل، سال‌ها بزرگ‌ترین تولیدکنندهٔ نفت ایران بود. که از ۱۵ حلقه چاه نفت حفاری شده تا سال ۱۹۶۴ میلادی، سالانه ۹٫۵ میلیون بشکه نفت، صادر می‌شد. این رقم در سال ۱۹۶۹ از ۱۱ حلقه چاه به ۱۱٫۳ میلیون بشکه و در سال ۱۹۷۰ از ۹ حلقه چاه به ۱۳٫۸۸ میلیون بشکه نفت افزایش یافت .هم اکنون نیز روزانه حدود ۲۳ هزار بشکه نفت از میدان نفتی هفتکل تولید می‌شودتازه‌ترین مطالعات از بررسی عملکرد میدان نفت سفید نشان می‌دهد که از سالل۱۳۲۴ (زمان آغاز بهره‌برداری از این میدان) تا پایان سال ۸۷، ۴۳۵ میلیون بشکه نفت و یک هزار و ۱۰۰ میلیارد فوت مکعب گاز گنبدی از این مخزن تولیدشده‌استهم اکنون نیز با ۱۶۶ حلقه چاه تولیدی، روزانه به طور متوسط ۱۸ هزار بشکه نفت تولید می‌شود.

در سال ۱۳۱۳ خورشیدی نخستین حفاری به منبع عظیمی از گاز رسید که از نوع گاز مرغوب بود و روزانه ۱۶۰٫۰۰۰ متر مکعب گاز به مسجدسلیمان که در ۷۲ کیلومتری نفت سفید قرار دارد، توسط لوله‌های ۶٫۸ اینچی فرستاده می‌شد تا به سوخت توربین‌های آن برسد.

میزان تولید نفت در سال‌های مختلف

سال به میلادی تعداد چاه میزان تولید
۱۹۶۳ ۱۵ حلقه روزانه ۱۲۸۰۰۰ بشکه
۱۹۶۹ ۱۱ حلقه ۱۵٫۸ میلیون بشکه در سال
۱۹۷۱ ۱۲ حلقه ۱۸٫۴ میلیون بشکه در سال
۱۹۷۳ ۹ حلقه ۱۴ میلیون بشکه در سال
۱۹۷۴ ۱۱ حلقه ۱۳٫۵ میلیون بشکه
۱۹۷۵ ۱۱ حلقه ۱۰٫۵ میلیون بشکه
۱۹۷۶ ۶ حلقه ۸ میلیون بشکه با میزان سبکی ۳۸ درجه (بهترین نفت)

دبیرستان رودکی

دبیرستان رودکی هفتکل با طرح کلیسایی ساختمان آن در سال ۱۳۱۸ آغاز به کار کرد. وسعت آن ۳۰۰۰ متر مربع می‌باشد و دارای آزمایشگاه، دستگاه‌های تهویه سرد و گرم آبدارخانه، کتابخانه و میادین ورزشی بود و دانش‌آموزان بسیاری از نقاط استان برای ادامهٔ تحصیل به آن جا می‌آمدند . این دبیرستان، زمانی ۶۵۰۰ دانش آموز داشته که بسیاری از آن‌ها امروزه از نخبگان ایرانند .افراد سرشناسی همچون زنده یاد استاد دکتر موسی نیک نژاد و سیروس رادمنش و دکتر حیات ممبینی و دکتر مسعود کاظمی در سال ۶۱ در این دبیرستان دیپلم گرفته‌اند. از مدیران فرهیخته این دبیرستان، تنها کارشناس بومی فیزیک "'استاد محمد علی جوادی مکوندی"' را می‌توان نام برد که پس تر ریاست فرهنگ چند شهر استان خوزستان همانند اهواز را بر دوش کشیدند. این دبیرستان، نماد فرهنگی هفتکل است.

همایش بزرگ رودکی

از فروردین ۱۳۸۴ همایشی تحت عنوان همایش بزرگ رودکی و با هدف گردهم آوری هفتکلی‌ها از اقصی نقاط جهان در دبیرستان رودکی برگزار می‌شود. در این گردهمایی‌ها بسیاری از دانش آموختگان قدیمی این دبیرستان از کشورهایی همچون اتریش، آلمان، کانادا، آمریکا، انگلیس و کویت حضور داشتند. این همایش همه ساله در چهارم فروردین برگزار شده و در چهارم فروردین 1396 دوازدهمین گردهمایی دانش آموختگان رودکی و دوستداران هفتکل در فضای دلنشین این دبیرستان کهنسال که به نوعی دارالفنون مناطق نفت خیز است برگزار خواهد شد .

فرهنگ و هنر و رسانه

از دیر باز هفتکلی ها را به عنوان مردمانی با فرهنگ و اهل علم و خرد می شناسند .ودر تابلوی ورودی شهر آمده است : "به هفتکل شهر نفت و سنگ و فرهنگ خوش آمدید ".

هنرمندان و نویسندگان بسیاری از این شهر پاگرفته و در کشور شهره شدند که از آن جمله می توان :استاد اسفندیار رنجبری خواننده خوش صدا، استاد حسین گیتی نویسنده و منتقد سینما ، دکتر کیوان لطفی مجری توانای شبکه ی استانی خوزستان ، علی یار زارعی گوینده رادیو ، عباس نوذری بازیگر سینما ،    در حوزه تیاتر و هنرهیای نمایشی نیز پس از انقلاب شهاب داودی ، افشین زنگنه ، کورش لرکی ، اسماعیل صفری ، مهدی اصلانی و..... آثار به یاد ماندنی از خود برای مردم هفتکل به یادگار نهادندپیش از انقلاب نیز گروه نمایشی پوپک به همراهی جمعی از علاقمندان ازجمله علی یار زارعی از دبیرستان رودکی پا گرفته بود و بعدها با اجرای خوب و ارزنده یاد و خاطره شان را در ذهن مردم زنده نگه داشتند .در حوزه شعر و ادبیات نیز شخصیت های کم نظیری چون حفیظ ممبینی آبگینه ، سیروس رادمنش ، دکتر غلامحسین رجبی ، سید مجید حسینی نژاد ، سرکار خانم اختر سررشته دار ، زینب ممبینی ، اسماعیل مکوندی ، عبداله و کریم ابراهیمیان ،غلامعباس عسکرپور ، محمد صفایی ، منصور شرف الدین و ...... آثاری هنرمندانه ای از خویش بر جای نهاده اند .

نشریات و مجلات از دهه سی به بعد مزین بخش فضای فرهنگی هفتکل بوده اند نشریات هفت روز در هفتکل و نفت سفید ، نشریه طلوع ، نشریه غروب ، نمایندگی کیهان در هفتکل در سالهای پیش از انقلاب متعکس کننده اخبار و وقایع هفتکل بوده ند و پس از انقلاب نیز جمعی از فرهنگ دوستان در حوزه خبر رسانی ومطبوعات فعالیت نموده اند که از آن جمله می توان به : سید بهزاد موسوی ، علی محمد شمولی ، صفر دلاوربیگی ، صفی خانی و.....اشاره نمود .

"نشریه شهر شعله ها " نیز به عنوان اولین نشریه رسمی شهرستان هفتکل از سال 1392 با دریافت مجوز از وزارت فرهنگ و ارشاد کشور بامدیر مسوولی سلیمان اسمی و سردبیری شهاب داودی و سید مجید حسینی نژاد راه اندازی گردید و تا صدای رسای مردم بی رسانه هفتکل و مطالبه ر حقوق آنان از مسئولین و بیان کننده فعالیت های مسئولین برای مردم باشد .

پایگاه خبری هفتکل دات کام نیز به همت انجمن دوستداران هفتکل از سال 1384 با رویکردی اصلاح طلبانه راه اندازی گردید و بر غنای فضای خبری شهر افزود .

پس ازآن در سال 1388 سایت خبر هفتکل نیوز به وسیله جمعی از اصولگراین هفتکل بنانهاده شد و فضای دو قطبی ایجاد شده رسانه ای در هفتکل نشان داد که این شهر علیرغم کمی وسعتش چه ظرفیت های توانمندی در خود تربیت نموده است .

پس از آن از سال 1392 با روی کار آمدن دولت تدبیر و امید پایگاه خبری دیگری با نام ندای هفتکل با مدیر مسئولی علی عوض نژاد ، فضای دوقطبی موجود شهر را تلطیف داد .

پایاه خبری زاگرس نشینان ، خورنا هفتکل ، عصر هفتکل نیز در سالیان اخیر به کاروان خبری هفتکل افزوده شده ند تا منادی مطالبات مردم و بیان کننده توانمندی ها و قابلیت های هفتکل و هفتکلی ها باشند .

بخشی از مطالب تاریخچه از ویکی پدیای فارسی با کمی ویرایش گرفته شده است .

دیدگاه‌ها  

0 #1 رضا بهرامی - طراح / پشتیبانی سایت 1395-12-30 04:53
دوستت دارم هفتکل عزیزم ...
تکرار می کنم ؛ دوستت دارم
و فریاد می زنم ؛ دوستت دارم ...
نقل قول کردن

نوشتن دیدگاه

تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

Template Settings

Color

For each color, the params below will give default values
Blue Red Oranges Green Purple Pink

Body

Background Color
Text Color

Header

Background Color

Footer

Select menu
Google Font
Body Font-size
Body Font-family
Direction